Archive for November, 2005

De postbode…

Thursday, November 24th, 2005

… had een kaartje achtergelaten omdat ik er niet was om een aangetekend schrijven in ontvangst te nemen. De kraaknet geüniformeerde bediende vindt in haar nieuwe computer niets en kijkt me argwanend aan. De communistische vakjeskast die de afbladderende muur half bedekt en het loshangend stopcontact beschermt al evenmin. Of ik het zéker gisteren en niet vandaag heb gekregen. Nee, mevrouw. Telefoontje met het hoofdkantoor. Daar eens langsgaan misschien? Hoofdkantoordame zoekt per telefoon de postbode in kwestie. Een half uur later blijkt de man dyslectisch of zo te zijn, want hij noteerde alleen maar verkeerde gegevens op het kaartje. Mijn brief ligt tóch in het eerste postkantoor. Terug.

Pff. Bruine vensterenvelop. Ministerie van Financiën. Merde. Al een hoop geloop mee gehad dit jaar. Brief 1. Geachte heer, u krijgt €9000 van ons. Wippie! Brief 2. Geachte heer, wij delen u mede dat hiervan €8635 belasting betaald werden. Dûh. Loket 1. Hoezó, mevrouw? Vraagt u eens aan Loket 2. Wel meneer, we hebben een komma verkeerd gezet waardoor u op papier teveel betaald had. Brief 3. Dat is dan in orde zo, meneer? Hebt u het begrepen? Brief 4. Allez, dan sluiten we dit dossier hé. Brief 5. Aangetekend. Doorgestuurd naar Hongarije. Meneer, het is nu officieel, dit dossier is gesloten hé.

Nog nazwetend van alteratie vertel ik collega Edith op de tram over mijn papieren voormiddag. Zij luistert gelaten en legt het boek dat ze aan het lezen was in haar schoot. Erzählungen, Franz Kafka.

Op de trein Budapest-Debrecen…

Wednesday, November 23rd, 2005

… slaapt de kok. Hij en ik zijn de enigen in de restauratiewagen. De rurale serveerster met onderdanige knik heb ik in perfect koeterwaals om de rekening van mijn twee virsli en twee donker Tsjechisch bier gevraagd. M.a.w. ik heb me in een melancholisch sfeerbeeld neergezet zoals een westerling zich gaarne – veiligheidshalve binnen de Unie, dan telt zijn ziekenkas nog – oriënteert in het verdrietige Hongarije (over Jan Leyers’ reportage later meer). Ganz gemütlich.

Curtis White, Het Doorsneedenken

Ware het niet dat Curtis White me zéér doet. Alles waarin ik al niet geloofde, maar vrolijk naar (over)leefde, ontdoet hij van alle losse schroeven, die hij dan lachend naar me toegooit van op de bladzijden van Het Middelmatigheidsdenken. Ik neem later graag een paar citaten eruit over op deze pagina’s. Over de overzetting ervan naar een Vlaamse context: Radio1-interview met Jan De Pauw

De kok sliep niet, zag ik toen ik me naar de wél functionerende deuren begaf, maar was de hele tijd onderuitgezakt aan het lezen. Ik weet dat het een en ander duidelijk had kunnen worden, als ik de flap had gezien en wist dat ik er spijt van zou krijgen, niet te kijken.

Néderlandisztika zoekt student-assistent(e)

Monday, November 14th, 2005

De Universiteit Debrecen zoals ze nu bestaat, is de fusie van verschillende faculteiten waarvan de oudste in 1538 werd opgericht. Daardoor is de Universiteit van Debrecen het oudste Hongaarse instituut voor hogere opleiding dat zonder onderbreking in werking is geweest in dezelfde stad. (www.unideb.hu)

Het Instituut voor Germanistiek bevat een Lehrstuhl für Literatur, een Lehrstuhl für theoretische Linguistik, een Lehrstuhl für germanistische Linguistik, een Fachbereich für Lehramtsausbildung en een Werkgroep Nederlands. (http://germanisztika.arts.unideb.hu/tablazat.htm)

De Werkgroep Nederlands heeft drie vaste en drie losse medewerkers, een moedertaalspreker als lector, twee student-assistenten en ongeveer 100 studenten verspreid over vijf leerjaren, een verrassend goed uitgebouwde bibliotheek, vele contacten met andere afdelingen Nederlands in Midden- en Oost-Europa en daardoor ook vaak gastdocenten, een publicatiereeks waarin de heel eigen accenten van de medewerkers aan bod komen (Acta Neerlandica – zie de inhoud op de webstek http://nederlandisztika.arts.unideb.hu/)

De stad Debrecen biedt door haar oostelijke ligging (op 30km van de Europese buitengrens) en een goeie verbinding met Budapest de kans om heel wat minder voor de hand liggende hoekjes van de Unie en nét er buiten te bezoeken. (http://www.debrecen.hu/)

Van de moedertaalsprekende student-assistent(e) verwachten wij dat hij/zij conversatieoefeningen geeft, in andere lessen af en toe wil assisteren (land en volk en/of zijn/haar specialiteit), meedraait met de werkgroep ook buiten de lesuren (vergaderingen, etentjes, uitstapjes).

Je mag je kandidaat stellen bij: Dr. Gábor Pusztai (gpusztai@tigris.unideb.hu)

http://www.taalunieversum.hum.uva.nl/Taalunieversum/Studentassistenten/

Duits na Engels belangrijkste taal in Europa, maar niet in Vlaamse scholen.

Sunday, November 13th, 2005

Tegenover de schaamteloze verminking van het schoolvak Duits door de verschillende instanties die onderwijs in Vlaanderen bepalen.

Das Experiment der Europäischen Union, elf Amtssprachen anzuerkennen und einzusetzen, ist in der Geschichte der Menschheit einmalig. Kein Land und keine Ländergemeinschaft hat sich bisher für ein solch explizites Mehrsprachigkeitsmodell ausgesprochen, auch nicht das weitausgedehnte Heilige Römische Reich Deutscher Nation. [...] Das Europa der Zukunft wird nicht einsprachig sein. Mehrsprachigkeit wird für den mobilen Europäer zunehmend auch zur notwendigen Voraussetzung seiner wirtschaftlichen Existenz.

- Peter Hans Nelde: “Europäische Sprachpolitik und Neue Mehrsprachigkeit.” In: Godelieve Laureys (red.): Van Babel naar Brussel – en retour? Een bundel over taalvariatie en identiteit. Spieghel Historiael Jaargang 41 (2001). S. 65-81: 65. (ZOALS GECITEERD OP DE SITE VAN DE RUG, AFDELING DUITS)

Deutsch in der EU
Als das Vereinigte Königreich Welt- und Kolonialmacht war, wurde Englisch weltweit Fremdsprache Nummer eins. Die EU-Kommission wollte wissen, welche Sprache nach dem Englischen die meistgesprochene Fremdsprache in der Europäischen Union ist. Eine Umfrage unter 30 000 EU-Bürgern aller 25 Mitgliedstaaten hat ergeben, dass die deutsche Sprache das Französische auf dem zweiten Platz abgelöst hat. Ausschlaggebend für die Veränderung ist der EU-Beitritt der zehn neuen Staaten.

34 Prozent der Befragten gaben an, neben ihrer Muttersprache auch Englisch zu sprechen. Deutsch lag mit 12 Prozent auf Platz zwei der EU-Fremdsprachen. Französisch kam auf 11 Prozent. Danach folgten Spanisch und Russisch mit je fünf Prozent.

Die EU-Bürger, die über die wenigsten Fremdsprachenkenntnisse verfügen, sind die Ungarn und Briten.

(uit: Knack)

En uit het artikel Ze leren liever een sexy taal in Klasse:

Vlamingen leren vooral talen die ze op vakantie kunnen spreken, niet om een baan te vinden.

Poëzie

Saturday, November 12th, 2005

Passanten

Als passanten verwanten worden
de gast een gezel
suiker en zout niet meer noden noch zenden
maar stil en steeds op tafel staan
en die zich tot elkaar bekenden
een stel zijn van delen en verstaan

dan juicht de soort in haar bestaan
en die genen worden één.

Als verwanten passanten blijken
dan grijnst de misantroop
met het zoutvat in zijn hand
lijkt niets meer op wat werd beloofd
en de verliefde prins zonder hoofd
wordt weer graaf zonder land.

Weeklacht

(naar Remco Campert)

eerst schots en scheef laverend
tussen mezelf en wat beters

daarna ‘t rechteloos reclameren

- het vel van m’n wangen
binnensmonds verbeten -

van ongeuite verlangens

dan uitgesproken bevend en bang
dat dit hele korte leven lang

vervolgens nooit meer leidt
tot wat ik nooit anders dacht

dan roerloos in de middag
op steden in bordeaux gevlijd:

je okeren schouder.

Wie Kookt met Liefde

carameliseert zijn droom en denkt

ook nog aan kaneel.

Lost Ethos

Saturday, November 12th, 2005

Lost Ethos

Ethhos (ήθος) is a Greek word originally meaning ‘the place of living’ that can be translated into English in different ways. Some possibilities are ’starting point’, ‘to appear’, ‘disposition’ and from there, ‘character’. From the same Greek root originates the word ethikos (ηθικός), meaning ‘theory of living’, and from there, the modern English word ‘ethics’ is derived.

Debrecen, Hongarije

Saturday, November 12th, 2005

Is dit niks voor jou? vroeg Lies me, en toonde me de vacature voor lector in Debrecen. Wat doet een lector precies? Waar ligt Debrecen? Geen idee. Maar de blinde vlekken waren vlug ingekleurd, de sollicitatiebrief snel verstuurd. Een paar weken later kreeg ik vanuit den oost de vraag of ik nog steeds geïnteresseerd was in de job.

Ja dus.

In zijn gezinswagen reed Cé me met al mijn dozen en koffers én Els’ Hollandse koekoeksklok zonder koekoek tot net voor de Europese buitengrens. In één trek van 22 uur, met een paar korte pauzes om te eten of om ons cafeïnepeil weer op te krikken. Van mijn eerste handelstransactie werd de Debrecense taxichauffeur die ik met handen en voeten vroeg ons voor te rijden naar mijn appartement onbehoorlijk beter, maar wisten wij veel. De waggelende dronkaards in de buurt van mijn woning maakten meer deel uit van onze vooroordelen dan van het straatbeeld – ook al zou in de loop van de komende maanden mijn alcoholverbruik behoorlijk stijgen – de dag ervoor was het immers nationale feestdag geweest, en sommigen waren blíjven vieren. Boney M gemist, verdorie. By the rivers of Babylon? Niks geen water hier, wat voor een stad vreemd aandoet. Spraakverwarring alom, dat wel.